Ik heb misschien vijftien jaar geen televisie meer gekeken. Maar kan er echter niet van af blijven, als het zowel op Joop als op de Volkskrant wereldnieuws is: dat Rutger Castricum in DWDD was genomen. Nou ja, de zeventien miljoen geniet van de finale televisiepesten. Met nabeschouwing.
Op deze manier kan je iedereen kleineren. Dat komt omdat ons brein niet gemaakt is voor verbale argumentatie. Tijdens verbale discussies ontstaat wat we zeggen automatisch en we worden pas achteraf bewust van onze tekst. “How can I tell what I think until I see what I say?”, zei F. M. Forster en hij had gelijk.
Het is daardoor ook niet wonderlijk dat Castricum geen parate antwoorden heeft op mensen die van alle kanten schieten, met uitspraken zoals “zeiktelevisie”, “er moet nog een kilootje af” en dit soort dingen. Daar kan hij ook moeilijk een antwoord op hebben, want het medium is er niet voor gemaakt. Als iemand “zeiktelevisie” zegt, praat men in een conclusie. Er gaat geen argument aan vooraf. Noch wordt er een argument achteraf gepresenteerd. Men dwingt Castricum automatisch in een hoek. Hij moet zich plotseling verdedigen, terwijl de bewijslast niet bij hemzelf ligt, maar bij de steller.
Bovendien heeft hij daar ook geen ruimte om iets te argumenteren, want het medium is slechts geschikt voor oneliners tussen reclameonderbrekingen, niet voor argumenten langer dan drie zinnen. Het is daardoor ook te verwachten dat Castricum slechts flauwe reacties kan geven, zoals “dat is jouw opinie” of “iedereen met zijn mening”.
Doet Castricum dat zelf ook met zijn gasten? Ja, maar zijn televisie is ook niks waard.
Ik begrijp dat het vermakelijk is om mensen af te slopen: TV is schoolplein voor het volk. Het zou niet erg zijn mits er ook serieuze debatten, discussies en argumenten in het land gevoerd zouden worden. Maar dat is niet het geval. De televisie is zo. De opiniepagina’s van de kranten zijn ook zo. De opiniebladen zij gevuld met clichés. Er is geen argumentatie in Nederland, er zijn geen debaters. De netwerken zijn verstrikt in netwerkende spitsvondisten: discussie-castrerende Castricums.
En dat is slecht. Het is slecht omdat het hele land een grote vooruitgang zou kunnen boeken door serieus met elkaar te argumenteren. Waar zijn we allemaal mee bezig? Wat willen we? Waar willen we naartoe?
Er is niks veranderd op de televisie sinds vijftien jaar geleden, behalve de gepeste koppen en de pestkoppen. Geen uitzending gemist.
