Ik heb last van Nederlanders en heb helemaal geen meldpunt waar ik hen kan aangeven. Dat is discriminatie. Neem bijvoorbeeld mijn onderbuurvrouwen. Ze schreeuwen dagelijks naar elkaar, soms tot 4 uur ‘s nachts. Maar niet zomaar schreeuwen, het lijkt meer op een Boeing 747 die door mijn kamer vliegt. Hun radio heeft slechts één volumestand: maximum. En het is ook niet de gratis muziek die ik graag zou beluisteren. Het is van die Feyenoord- en andere feestliedjes. En als de radio niet aan staat, gaan mijn buurvrouwen zelf die liedjes blaffen. Op maximum. En de hond huilt voor uren, soms tot laat in de nacht, omdat ie alleen thuis is. En ik weet niet waarom ze een telefoon hebben, want ik weet zeker dat hun gesprekspartner ook zonder draad zou horen. Hun stem heeft landelijke dekking.
De rechters van het Internationaal Gerechtshof zijn vijftien stoffige lullen, uit vijftien verschillende culturen. Daarom was ik verbaasd dat veertien daarvan in lachen uitbarstten bij een grapje van de Franse advocaat. De vijftiende werd door dit kabaal uit zijn schoonheidsslaapje gewekt.
Dus humor in het Hof mag. Ook rechter Kenneth Keith doorspekte zijn presentatie aan ons – de studenten – met humor. En soms mislukte het, maar hij gaf het niet op. Dus humor in het Hof mag.
Er is iets fundamenteel mis met de studie rechten. Nou ja, ik generaliseer nu, uitgaande van één voorval, maar ik doe het toch. Wat is er mis? Men schrijft lelijk en probeert dat ook aan anderen op te leggen.
Ik heb in dit blok een college Moot Court gevolgd. Dat is rechtbankje spelen. Men verdeelt de studenten in groepen – de advocaten. Zij moeten een land verdedigen in een rechtszaak. Andere studenten zijn rechters. De rechtszaak heeft twee stappen. Eerst schrijft men een memorial, een stuk waarin je juridisch beargumenteert waarom jouw land de rechtszaak moet winnen. Daarna krijg je de kans om je memorial ook mondeling te presenteren.
Mensen die aan de linkerkant van de weg rijden zijn heel goed in cultuur-relativistische logica. En ik zal een voorbeeld geven.
Deze zomer heeft Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens uitspraak gedaan in de zaak Al-Skeini v. UK. Een aantal Irakezen heeft Groot Brittannië aangeklaagd voor schendingen van mensenrechten in Irak, onder bezetting.
Wacht even, zei GB voor de rechter, je kan het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens niet zomaar in Irak toepassen: “The rights protected by the Convention, as interpreted by the Court, reflect the particular values of the contracting states and are not universal norms.” Waarna GB een uitspraak van hun eigen rechter citeerde:
Het is Wilders gelukt om op de tweede dag van de Algemene Beschouwingen vier drogredenen binnen slechts één enkele minuut te produceren. Hieronder komt hun algemene beschouwing.
Op de eerste dag van de Beschouwingen speelde Wilders niet op de bal maar op de man, met ad hominems zoals ‘grote gedoger’, ‘mede-klungelaar’, ‘schoothondje’ en ‘bedrijfspoedel’ aan het adres van Cohen. Daarop kwam veel kritiek uit de Tweede Kamer, vooral van Emile Roemer.
Tu quoque (jij-bak)
Rechters liegen; hebben de Amerikaanse legal realists ons in de jaren ’20 van de vorige eeuw verteld. Rechters beslissen rechtszaken volgen hun eigen privémotieven en daarna vissen ze in het wetboek naar de wetten die bij hun beslissing passen. Aan de hand van deze wetten fantaseren ze een juridisch verhaal. En wij trappen daarin.
Realisten adviseerden ons om onze naïviteit over de rechtelijke beslissingen over boord te gooien en de rechtspraak op dezelfde manier te bestuderen als de empirische wetenschappen de fysieke werkelijkheid. Ondanks het feit dat ze ‘‘armchair metaphysics’’ en “transcendental nonsense”[1] verafschuwden, hebben realisten zelf geen onderzoek gedaan en baseerden ze zich nog steeds op hun eigen, of van opbiechtende rechters afkomstige intuïties.
Volkskrantcolumnisten Arie Elshout, Amanda Kluveld, Paul Brill, Nausicaa Marbe, Tim Sweijs en Stephan De Spiegeleire herinneren me aan de Iraakse minister van informatie die de overwinning op Amerika uitriep, seconden voordat de Amerikaanse soldaten zijn deur intrapten. Deze columnisten zijn vastgeroest in de werkelijkheid van 1918, toen kolonialisten 85% van de aarde en 70% van haar bevolking controleerden. Toen was het modieus om machtsdenker te zijn. Onze columnisten missen het inzicht dat technologie de machtsstructuren in de wereld volstrekt verandert, zowel binnen de staten als internationaal.
Opiniestukken bevatten veel te veel drogredenen. Dat heeft twee nadelen: het belemmert de maatschappelijke vooruitgang en tast gerechtvaardigde belangen van individuen of groepen aan.
Wat is een drogreden?
Een drogreden is slechts een denkfout, al dan niet opzettelijk. Het is een premisse (veronderstelling) of argumentatiestap (bewering), irrelevant voor de beoogde conclusie. Neem bijvoorbeeld het volgende argument:
Pietje: Je moet me 10.000 euro geven.
Jantje: Hoezo?
Pietje: Omdat het gras groen is.
Jantje: Nou en? Waarom is de graskleur relevant?
In het eerste stuk over de column “Ontaarde regimes” heb ik gesuggereerd dat Boekestijn zijn stuk met een cirkelredenering begint. Meteen daarna krijgen we drie andere twijfelachtige zinnen:
“Hoe komt het dat zo’n groot man zulke eenzijdige standpunten over Israël inneemt? [1] Op zijn website verdedigt hij bijvoorbeeld de stelling dat Israël geen democratie meer is. [2] Over het Syrische tekort aan democratie lezen wij niets. [3] Waarom is Van Agt niet in staat om de ware aard van een regime te doorgronden?”
Vandaag wil ik zin 1 en 2 behandelen.
Arend Jan Boekestijn schreef een column in Elsevier, met de titel “Ontaarde regimes”, met een overmatig aantal drogredenen. Ik wil in een aantal blogs het argument in zijn column ontrafelen en deze drogredenen aan het licht brengen.
De hoofdstelling (de conclusie) van Boekestijn is dat “zolang Hamas en Assad niet veranderen, zal het vredesproces [in het Midden-Oosten] mislukken.” De column beperkt zich echter niet tot het onderbouwen van deze stelling, maar spendeert een overmatige hoeveelheid tijd aan de fouten van Dries van Agt. Vooral deze zijstap produceert de meeste drogredenen.